Η αντισυνταγματικά αυτοανακηρυχθείσα πρόεδρος της Βoλιβίας, Zανίν Ανιέζ, με βάση του επίθετό της, εμφανίζεται ως απόγονος του Εσκούδο Ανιέζ από τη Σεβίλλη της Ισπανίας. Και, με βάση το μικρό της όνομα, ως μέλος κάποιας αγγλόφωνης ή γαλλόφωνης κοινότητας. Αλλά τα φυσικά χαρακτηριστικά της, το έντονο μέτωπο και τα μήλα, η μύτη υπό γωνία, τα μικρά χείλη και τα πλούσια μαλλιά, προδίδουν ότι είναι μια ιθαγενής των Βολιβιανών Άνδεων, κι ας τα έχει βάψει ξανθά.
Στις κρεόλικες δημοκρατίες, ήταν και είναι πολύ συχνή η ισπανοποίηση ή μετάφραση στα Ισπανικά των ιθαγενών επιθέτων, ώστε να «επιτρέπεται» στους ιθαγενείς να ενταχθούν ως πολίτες αυτών των εθνοφαγικών [etnofagicos] κρατών. Έτσι, για παράδειγμα, το επίθετο Μανανί, που στα αϋμάρα σημαίνει αετός, καταγράφεται στο εθνικό δημοτολόγιο ως Aγκιλάρ [ο αετός στα ισπανικά], το επίθετο Χεσπί γίνεται Κίσπε ή Κισμπέρτ κλπ.
Στην περίπτωση της αυτοανακηρυχθείσας προέδρου της Βολιβίας, Ζανίν Ανιέζ, το επίθετό της ήταν Άνυας, που στα Κέτσουα σημαίνει κουνάβι, και οι πρόγονοί της το άλλαξαν σε Ανιέζ για να αποφεύγουν τις ρατσιστικές διακρίσεις και να μπορέσουν έτσι να ενταχθούν κοινωνικά.
Είναι βέβαιο ότι οι άμεσοι πρόγονοι της Ανιέζ μετοίκησαν από την ζώνη των Βολιβιανών Άνδεων στην περιοχή του Αμαζονίου, στο Μπένι, κατά τη διάρκεια της εσωτερικής μετανάστευσης που υποστήριξε τον 20ο αιώνα το Βολιβιανό Κράτος. Και, όπως κάθε δεύτερη γενιά εσωτερικών μεταναστών των Άνδεων, η ίδια έγινε βασιλικότερη του βασιλέως, πιο κάμπα από τους κάμπας [camba – μιγάδες των ανατολικών περιοχών, εξισπανισμένοι].
Από που έρχεται ο ρατσισμός και ο φονταμενταλισμός της Ζανίν Ανιέζ;
Τα ρατσιστικά και φονταμενταλιστικά μηνύματα εναντίον των Ιθαγενών, που γράφει η Ανιέζ στα κοινωνικά δίκτυα, η ψυxρότητa με την οποία απάλλαξε, με νομοθετική πράξη, από κάθε ευθύνη το στρατό και την αστυνομία, που σφαγίασαν 30 ιθαγενείς Αϋμάρα και Κέτσουα, υπό την προεδρία της και μέσα σε λίγες ώρες, και η φυσικότητα με την οποία τολμά μετά να νουθετεί τα θύματά της για «την κουλτούρα της μη βίας», σε μια χώρα που οι δρόμοι της μόλις ποτίστηκαν φρέσκο ανθρώπινο αίμα, δείχνει πως είναι πλήρως ρατσίστρια. Πάσχει από πολιτισμική-ταυτοτική σχιζοφρένεια που την κάνει να μισεί όλα όσα είναι (ιθαγενής) και να αγαπά οσα δεν είναι (Ισπανή), ένα προϊόν της κατάστασης της αποικιοκρατούμενης γυναίκας.
Μισεί το ιθαγενές της σώμα, προσπαθεί να κρύψει τα ιθαγενή της χαρακτηριστικά, στον αγώνα της να γίνει αποδεκτή ως μέλος της «οικογένειας των κάμπα», ως δήθεν απόγονος των Ισπανών. Στην πραγματικότητα, η ταυτότητα των κάμπα, είναι θεμελιωμένη στη βίαιη άρνηση του να είσαι κόλλα [qholla – ιθαγενής]. Οι σφαγές των Ιθαγενών, στο μεγαλύτερο μέρος, είναι δράσεις επιβεβαίωσης της ταυτότητας κάμπα. H Aνιέζ, για να αποδείξει ότι δεν είναι Άνυας, πρέπει να το επιβεβαιώσει με δράσεις αντίστοιχες μιάς Ανιέζ.
Ένας οπορτουνιστής ιθαγενής, για να ενταχθεί ως ινδιάνος στο αποικιοκρατικό ή/και το δημοκρατικό σύστημα έπρεπε υποχρεωτικά να προδώσει, πουλήσει, θυσιάσει τους συγγενείς του. Μόνο με αυτό τον τρόπο απολάμβανε το «λόγω αμφιβολιών» του αφέντη. Με άλλα λόγια, όσο πιο πολύ μίσος και περιφρόνηση έδειχνε για τους συγγενείς του ο «ενταγμένος Ινδιάνος», τόσο πιο «αποδεκτός και αγαπητός» γινόταν στο αφεντικό του. Ούτε και τότε, όμως, θα τον δεχθεί το αφεντικό ισότιμα στο γκέττο των αφεντικών.
Η Ζανίν Ανιέζ πάσχει από το σύνδρομο της κατακτημένης γυναίκας. Ονειρεύεται, προσπαθεί, ακόμη και δολοφονεί την ιθαγενή της οικογένεια, για να αποδείξει ότι δεν είναι Ινδιάνα, όμως ποτέ δε θα γίνει η σεβιλιάνα ή η ανδαλουσιάνα που θα ήθελε. Γιατί οι κάμπας ποτέ δεν θα την αποδεχθούν ως λευκή και οι ιθαγενείς της ρίζες δεν θα επιτρέψουν ποτέ να γίνει κάμπα.
Η αλήθεια είναι πως, η 50χρονη χριστιανοδημοκράτης δικτάτορας έχει παρασυρθεί στη δίνη της υπαρξιακής ανομίας, την κατατρώει η ενοχή της, γιατί ανέλαβε το ρόλο της Μαλίντσε [η ιθαγενής κατάσκοπος και μεταφράστρια του Κορτέζ], στην Πολυεθνική Λατινική Αμερική του 21ου αιώνα.
*Η μετάφραση είναι της Λαμπρινής Θωμά. το πρωτότυπο μπορείτε να το βρείτε εδώ