Υπενθυμίζεται ότι η πολύμορφη γειτονιά των Κατειλημμένων Προσφυγικών βρίσκεται αντιμέτωπη με μία σκληρή επίθεση. Ξαφνικά, περισσότεροι από 400 κάτοικοι όλων των ηλικιών, πλείστων πολιτικών ταυτοτήτων, 27 περίπου διαφορετικών εθνικοτήτων, πληροφορήθηκαν «από σπόντα» ότι θα πρέπει να εγκαταλείψουν τα σπίτια και τη ζωή τους, καθώς Περιφέρεια Αττικής, Υπουργείο Πολιτισμού και ΔΥΠΑ υπέγραψαν προγραμματική σύμβαση για την ανάπλαση των κτιρίων, με συνεπακόλουθο την εκκένωση.

Μετά από μήνες αγώνα για την υπεράσπιση της κοινότητάς τους και μία απεργία πείνας που συνεχίζεται, η Περιφέρεια Αττικής εξέδωσε σχετική ανακοίνωση χωρίς ωστόσο να απαντά σε κρίσιμα ερωτήματα. Σε αυτή δε γίνεται ούτε μία αναφορά στον απεργό πείνας Αρίστο Χαντζή που βρίσκεται στην 83η μέρα αποχής από τη σίτιση και ήδη αντιμετωπίζει ζητήματα υγείας, με ανησυχίες να εγείρονται για τη ζωή του.

Αρχικά, η Περιφέρεια υποστήριξε πως αντιμετωπίζει την ανάπλαση των Προσφυγικών ως μία ολοκληρωμένη αστική και κοινωνική παρέμβαση, με «ισχυρό ιστορικό και κοινωνικό αποτύπωμα».

Μάλιστα πληροφόρησε ότι ο υφιστάμενος περιφερειακός σχεδιασμός εξελίσσεται σταθερά -μετά από τις ενέργειες που ξεμπλόκαραν τις χρόνιες αγκυλώσεις. Σήμερα το έργο φαίνεται πως έχει ωριμάσει και έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότησή ύψους 15 εκατ. ευρώ, μέσω ευρωπαϊκών πόρων ΠΕΠ Αττικής 2021-2027, η οποία δε γίνεται εντελώς σαφές που θα κατευθυνθεί.

«Κανένα σενάριο εμπορευματοποίησης» λέει η Περιφέρεια – Καμία αναφορά για πιθανή ανάθεση σε εργολαβική εταιρεία

Η Περιφέρεια για ακόμα μία φορά υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει κανένα σενάριο κατεδάφισης ή εμπορευματοποίησης αναγνωρίζοντας ότι τα Προσφυγικά της Λ. Αλεξάνδρας «παραμένουν και εξελίσσονται ως σύμβολο μνήμης, κοινωνικής πολιτικής και συνοχής».

Ισχυρίζεται επίσης ότι για οποιασδήποτε παρέμβαση, θα προηγηθεί ουσιαστική διαβούλευση με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς καθώς δεν θα περιοριστεί στην αποκατάσταση των κτιρίων, αλλά πρωτίστως στη φροντίδα των ανθρώπων, ενώ «οι σημερινοί διαμένοντες δεν θα μείνουν χωρίς στήριξη».

Σημειώνεται ότι στην εκπομπή 3ο ΘΕΜΑ, μέλος της κοινότητας τόνισε ότι δεν υπήρξε καμία ενημέρωση από την Κοινότητα για τα σχέδια ανάπλασης των Προσφυγικών και για την επικείμενη εκκένωση, αλλά η ενημέρωση τους έγινε εντελώς τυχαία. Το γεγονός αυτό, εγείρει αμφιβολίες για την πρόθεση της Περιφέρειας να βρεθεί σε συνεννόηση με την κοινότητα και να μεριμνήσει ουσιαστικά για το μέλλον των κατοίκων.

Η Περιφέρεια υποστηρίζει ακόμα ότι ο σχεδιασμός στοχεύει στη διατήρηση, αποκατάσταση και ανάδειξη ενός εμβληματικού στοιχείου της συλλογικής μνήμης της Αθήνας, το οποίο ταυτόχρονα αποκτά μια σύγχρονη κοινωνική λειτουργία, προκειμένου να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της εποχής.

Η Περιφέρεια Αττικής δηλώνει επίσης ότι τα Προσφυγικά «αποτελούν ζωντανό κομμάτι της ιστορικής μνήμης της πρωτεύουσας και μόνο ως τέτοιο αντιμετωπίζονται». Στόχος, αναφέρει, είναι να επιστρέψουν στην κοινωνία ως χώροι κοινωνικής κατοικίας, αξιοπρέπειας και αλληλεγγύης, αξιοποιώντας ευρωπαϊκούς πόρους.

Σύμφωνα με την ίδια, η παρέμβαση που συνδυάζει τον σεβασμό στην ιστορική ταυτότητα του συγκροτήματος με μια σύγχρονη κοινωνική πολιτική, με στόχο να δημιουργηθούν συνθήκες αξιοπρεπούς διαβίωσης και στήριξης για συμπολίτες μας που το έχουν ανάγκη (οικογένειες / νέοι και ηλικιωμένοι με χαμηλό εισόδημα, άνεργοι που εντάσσονται ξανά στην αγορά εργασίας, συνοδοί ασθενών του «Αγίου Σάββα»).

Σημειώνει ακόμα ότι τα Προσφυγικά χτίστηκαν για να στεγάσουν ανθρώπους που ξεκινούσαν τη ζωή τους από την αρχή και ότι ξανά σήμερα μετατρέπονται σε χώρους κοινωνικής κατοικίας και αξιοπρέπειας, δίνοντας ουσιαστικές απαντήσεις σε σύγχρονες κοινωνικές ανάγκες.

Η φιλοσοφία του εγχειρήματος, αναφέρεται στην ανακοίνωση, στοχεύει στη μετατροπή αυτού του ιστορικού συγκροτήματος με κοινωνική μνήμη σε κοινωνικές κατοικίες. Να καλυφθούν στεγαστικές ανάγκες ευάλωτων ομάδων (πολίτες με χαμηλό εισόδημα, χαμηλοσυνταξιούχοι, νέοι 25-39 ετών, άνεργοι με ένταξη σε εργασία κ.λπ.). ⁠Μέρος τους να χρησιμοποιηθεί για τη φιλοξενία συγγενών ασθενών του νοσοκομείου «’Αγιος Σάββας». ⁠Έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση από ευρωπαϊκούς πόρους της Περιφέρειας Αττικής, μέσω του Περιφερειακού ΕΣΠΑ 2021-2027.

Η Περιφέρεια Αττικής διαμηνύει ότι κανένα σενάριο κατεδάφισης ή εμπορευματοποίησης δεν υφίσταται και δεν θα επιτραπεί, για κανέναν λόγο. Τα Προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας παραμένουν και εξελίσσονται ως σύμβολο μνήμης, κοινωνικής πολιτικής και συνοχής. Για την περιφερειακή αρχή, η κοινωνική συνοχή αποτελεί έμπρακτη ευθύνη – όχι θεωρητική έννοια, προσθέτει, χωρίς όμως να αναφέρει σε κανένα σημείο το αν μέρος των χρημάτων θα κατευθυνθούν σε εργολαβική εταιρεία.

Τα Προσφυγικά είναι ήδη κοινωνικές κατοικίες

Ωστόσο, επισημαίνεται ότι τα Προσφυγικά αποτελούν ήδη ένα λαμπρό παράδειγμα κοινωνικής κατοικίας, ενώ υπάρχουν μία σειρά από ανεκμετάλλευτα, άδεια κτίρια σε όλη την Αττική που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν κατά τον τρόπο που προτείνει η Περιφέρεια.

Τι κάνει τα Προσφυγικά στη Λεωφόρου Αλεξάνδρα, μία υπάρχουσα και ζωντανή κοινωνική κατοικία; Από το 2010 η Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών συνιστά ένα φωτεινό αντιπαράδειγμα συλλογικής ζωής μέσα στην κυρίαρχη κουλτούρα ατομικισμού, με αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες και αυτοοργανωμένες δομές για την κάλυψη των αναγκών όλων των κατοίκων. Αναλυτικά, οι δομές που λειτουργούν:

  • Δομή Παιδικού Στεκιού και Αυτομόρφωσης
  • Δομή Βιβλιοθήκης
  • Δομή Σινεμά
  • Ομάδα Αυτομόρφωσης
  • Καλλιτεχνική Ομάδα
  • Δομή Λογιστικού
  • Δομή Συλλογικού Καφενείου
  • Δομή Συλλογικού Σκίπινγκ
  • Δομή Ρούχων
  • Δομή Φούρνου «Berkin Elvan»
  • Γυναικεία Δομή
  • Ανδρική Ομάδα για Πολιτική Εκπαίδευση πάνω στο ‘Εμφυλο
  • Δομή Υγείας
  • Δομή Ζώων
  • Δομή Φιλοξενίας Συγγενών «Αγίου Σάββα»
  • Δομή Ίντερνετ
  • Τεχνική Ομάδα
  • Δομή Αποθήκης
  • Δομή Διεθνιστικής Αλληλεγγύης
  • Δομή Νεολαίας

Επίσης η κοινότητα Κατειλλημένων Προσφυγικών βλέποντας στο παρελθόν συστηματικά ανθρώπους να κοιμούνται σε αμάξια επειδή το κράτος δε μεριμνούσε για τους συγγενείς των ασθενών του αντικαρκινισκού νοσοκομείου, έφτιαξαν τη Δομή φιλοξενίας ενώ παρέχεται σίτιση και ψυχολογική βοήθεια.

«Μέριμνα για τους διαμένοντες» τάζει η Περιφέρεια ενώ συστηματικά τους αγνοεί

Αναφορικά με το έργο η Περιφέρεια ενημερώνει ότι αφορά τις 4 πρώτες πολυκατοικίες (μέρος του συγκροτήματος των Προσφυγικών στη Λ. Αλεξάνδρας) που της ανήκουν με πλήρη μεταβίβαση και κυριότητα από το ελληνικό Δημόσιο. Με συνολικά 108 διαμερίσματα για χρήση στο σχέδιο (σε πρώτη φάση).

⁠Έπειτα από διαβούλευση της Περιφέρειας με τις αρμόδιες υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προβλέπεται πρόσθετη ενίσχυση με νέα δράση που αφορά την πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή και βιώσιμη στέγαση. ⁠Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται στα 15 εκατ. ευρώ για την αποκατάσταση, ανακαίνιση και ενεργειακή αναβάθμιση του συγκροτήματος.

Η Περιφέρεια Αττικής ισχυρίζεται ότι δεν θα επιτρέψει να μείνει κανείς μόνος, χωρίς τη μέριμνα που απαιτείται για τους ανθρώπους που φιλοξενούνται σήμερα στα Προσφυγικά. Η προσέγγιση αυτή αποτελεί, όπως συνεχίζει, σταθερή αρχή της διοίκησης και αποτυπώνεται στον συνολικό σχεδιασμό του έργου.

Ωστόσο σε κανένα στάδιο της όλης διαδικασίας για την ανάπλαση δεν έχει συνομιλήσει με τους κατοίκους της κοινότητας, οι οποιοι βρίσκονται μπροστά στην απειλή ακόμα και της αστεγίας.

Η Περιφέρεια αναγνωρίζει ότι στη δημόσια συζήτηση προβάλλεται συχνά το επιχείρημα του δικαιώματος στη στέγη. Η Περιφέρεια στη συνέχεια υποστηρίζει πως δεν υποτιμά τη σημασία του δικαιώματος αυτού. Ωστόσο, η ουσία του δεν εξαντλείται στην απλή παραμονή σε έναν χώρο, αλλά προϋποθέτει συνθήκες ασφάλειας, αξιοπρέπειας και στοιχειώδους ποιότητας διαβίωσης.

Σήμερα, η πραγματικότητα στα Προσφυγικά απέχει σημαντικά από αυτές τις προϋποθέσεις, αναφέρει η Περιφέρεια και περιγράφει ότι πρόκειται για κτίρια που έχουν παραμείνει επί δεκαετίες χωρίς ουσιαστική συντήρηση, με σοβαρά ζητήματα ασφάλειας και υποδομών, που δεν μπορούν να εγγυηθούν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης.

Τονίζεται ότι αυτό είναι κάτι που η κοινότητα δεν αμφισβητεί, αλλά διαβεβαιώνει ότι μπορεί να διασφαλίσει την ασφάλεια με δικά της έξοδα μέσα από συνεργασία που έχει με αλληλέγγυους αρχιτέκτονες. Ταυτόχονα, η περιφερειακή παράταξη του ΚΚΕ συμφωνεί, από τη μία, με την ανάγκη ανάπλασης αλλά τάσσεται ενάντια στην κατέυθυνση των χρημάτων σε εργολαβική εταιρεία, τονίζοντας ότι η χρηματοδότηση πρέπει να είναι κρατική.

Η Περιφέρεια κάνει λόγο για «διαφανή σχεδιασμό» για τη μέριμνα και για τη μετεγκατάστασή των κατοίκων σε κατάλληλες δομές και καταλύματα που θα εξασφαλίζουν ασφαλείς και αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης. Ακόμα, υποστηρίζει ότι στο πλαίσιο της μελλοντικής λειτουργίας των Προσφυγικών ως χώρων κοινωνικής κατοικίας, θα προβλεφθούν διαδικασίες με διαφάνεια και σαφή κριτήρια, ώστε όσοι από τους σημερινούς διαμένοντες πληρούν τις προϋποθέσεις να έχουν τη δυνατότητα να ενταχθούν στους νέους αυτούς χώρους.

Τα ίδια τα μέλη της κοινότητας εκφράζουν έντονη δυσπιστία η οποία επιβεβαιώνεται από τη μέχρι τώρα στάση της Περιφερειακής Αρχής. Για παράδειγμα, χθες κατά τη διάρχεια του Περιφερειακού Συμβουλίου η κοινότητα πραγματοποίησε διαμαρτυρία, η οποία πνίγηκε στα χημικά από τις ομάδες καταστολής, ενώ έγινε και σύλληψη ενός μέλους της.