Η Σουηδία έζησε ακόμη μία μακρά εκλογική νύχτα γεμάτη ανατροπές, με το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών να μην αναδεικνύει μέχρι στιγμής ξεκάθαρο νικητή και να ανοίγει τον δρόμο για δύσκολες και πιθανότατα μακρές διαπραγματεύσεις μεταξύ των κομμάτων για τον σχηματισμό της επόμενης κυβέρνησης.

Με το μεγαλύτερο μέρος των ψήφων καταμετρημένο, τα κόμματα της κεντροαριστεράς και της αριστεράς διατηρούν προβάδισμα μόλις μίας έδρας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Σουηδικής Εκλογικής Αρχής, το αριστερό μπλοκ συγκεντρώνει 175 έδρες, έναντι 174 του δεξιού.

Η απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία είναι 175 έδρες, καθώς το σουηδικό κοινοβούλιο διαθέτει συνολικά 349 έδρες.

Η εκλογική βραδιά ξεκίνησε με αισιοδοξία για τους Σοσιαλδημοκράτες. Τα πρώτα exit polls από τα εκλογικά τμήματα έδειξαν καθαρό προβάδισμα της αντιπολίτευσης, προκαλώντας ενθουσιασμό στους υποστηρικτές της Μαγκνταλένα Άντερσον.

Τα σουηδικά ΜΜΕ παρουσίαζαν την 59χρονη πολιτικό να οδεύει προς την επιστροφή στην εξουσία, από την οποία αποχώρησε το 2022, ενώ παράλληλα κατέγραφαν υποχώρηση της ακροδεξιάς.

Όταν δημοσιοποιήθηκαν τα exit polls, υποστηρικτές της Άντερσον πανηγύριζαν, αγκαλιάζονταν και έπιναν σαμπάνιες, αφρώδη κρασιά και μπίρες. Ωστόσο, η εικόνα άρχισε να αλλάζει γρήγορα καθώς άρχισαν να ανακοινώνονται τα πραγματικά αποτελέσματα και η διαφορά μεταξύ των δύο μπλοκ μειωνόταν.

Με το 80% των ψήφων καταμετρημένο, η διαφορά είχε περιοριστεί στη μία έδρα.

Οι Σοσιαλδημοκράτες της Άντερσον συγκεντρώνουν μέχρι στιγμής 28,1% των ψήφων, ενώ οι Μετριοπαθείς του απερχόμενου πρωθυπουργού Ουλφ Κρίστερσον καταγράφουν 19,9%.

Η κατανομή των εδρών

Με βάση τα μέχρι στιγμής στοιχεία της Σουηδικής Εκλογικής Αρχής, η κατανομή των εδρών διαμορφώνεται ως εξής:

  • Σοσιαλδημοκράτες: 100
  • Μετριοπαθείς: 70
  • Δημοκράτες της Σουηδίας (SD): 62
  • Αριστερό Κόμμα: 29
  • Κόμμα του Κέντρου: 25
  • Χριστιανοδημοκράτες: 22
  • Πράσινοι: 22
  • Φιλελεύθεροι: 19

Το δεξιό μπλοκ αποτελείται από τους Μετριοπαθείς του Κρίστερσον, τους Χριστιανοδημοκράτες και τους Φιλελεύθερους, έχοντας παράλληλα τη στήριξη των ακροδεξιών Δημοκρατών της Σουηδίας (SD), οι οποίοι δεν συμμετέχουν τυπικά στην κυβερνητική συμμαχία.

Οι Δημοκράτες της Σουηδίας αποτελούν το δεύτερο μεγαλύτερο κόμμα της χώρας.

Απέναντί τους βρίσκεται το αριστερόστροφο μπλοκ της αντιπολίτευσης, το οποίο απαρτίζεται από τους Σοσιαλδημοκράτες, το μεγαλύτερο κόμμα της χώρας, το Κόμμα του Κέντρου, τους Πράσινους και το Αριστερό Κόμμα.

Υπενθυμίζεται ότι το 2022 η δεξιά συμμαχία έσπασε ένα σημαντικό πολιτικό ταμπού, προχωρώντας σε συνεργασία με τους Δημοκράτες της Σουηδίας, κόμμα που έχει νεοναζιστικές ρίζες.

«Είμαστε έτοιμοι να κυβερνήσουμε»

Η Μαγκνταλένα Άντερσον έσπευσε να δηλώσει έτοιμη να αναλάβει και πάλι την πρωθυπουργία, χωρίς ωστόσο να θεωρεί το αποτέλεσμα οριστικό.

«Προς το παρόν, είμαστε μπροστά. Αν αυτό επιβεβαιωθεί, τότε η Σουηδία θα έχει νέα κυβέρνηση», τόνισε απευθυνόμενη στους υποστηρικτές της στη Στοκχόλμη.

Από την πλευρά του, ο απερχόμενος πρωθυπουργός και επικεφαλής των Μετριοπαθών, Ουλφ Κρίστερσον, κράτησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να παραμείνει στην εξουσία.

«Το ερώτημα για το ποια κυβέρνηση θα ασκήσει την εξουσία στη Σουηδία τα επόμενα χρόνια παραμένει ανοικτό», δήλωσε στους δικούς του υποστηρικτές.

Έτσι, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν το αποτέλεσμα θα οδηγήσει πράγματι στην επιστροφή της «Μάγκντα», όπως αποκαλείται η πρώην πρωθυπουργός, ή αν ο Κρίστερσον θα παραμείνει στο αξίωμα.

Στην περίπτωση του δεύτερου σεναρίου, δεν αποκλείεται να υπάρξει ακόμη στενότερη ενσωμάτωση της ακροδεξιάς στο κυβερνητικό σχήμα, με τον Κρίστερσον να ορίζει υπουργούς προερχόμενους από τους Δημοκράτες της Σουηδίας, παρά τη συρρίκνωση της εκλογικής τους δύναμης από περίπου 20% στο 17,5% των ψήφων.

Η τελική εικόνα αναμένεται να ξεκαθαρίσει τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες, μετά την ολοκλήρωση της καταμέτρησης και των σχετικών ελέγχων.

Τα δύο σενάρια για την επόμενη κυβέρνηση

Το πρώτο σενάριο προβλέπει τον σχηματισμό κυβέρνησης από την κεντροαριστερά και την αριστερά. Ωστόσο, μια τέτοια εξέλιξη κάθε άλλο παρά εύκολη θεωρείται, καθώς οι πολιτικές και προγραμματικές διαφωνίες μεταξύ των κομμάτων του μπλοκ είναι σημαντικές.

Ο Άντερς Σάνερστετ, του Πανεπιστημίου της Λουντ, προειδοποίησε μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι οι διαπραγματεύσεις θα χρειαστούν «χρόνο» και ότι ο σχηματισμός κυβέρνησης δεν θα γίνει «αμέσως».

«Η κατάσταση θα είναι δύσκολη», εκτιμά και η Εμίλια Βίκστρεμ Μελίν, ψηφοφόρος των Σοσιαλδημοκρατών. Η ίδια, ωστόσο, δηλώνει ότι έχει «απόλυτη εμπιστοσύνη» στη Μαγκνταλένα Άντερσον, την οποία χαρακτηρίζει «έμπειρη διαπραγματεύτρια» που «έχει σχέδιο».

Στο αντίπαλο στρατόπεδο, οι υποστηρικτές του ακροδεξιού πρωθυπουργού Κρίστερσον εμφανίζονται να πιστεύουν ότι η νίκη των Σοσιαλδημοκρατών δεν θα μεταφραστεί απαραίτητα σε επιστροφή τους στην κυβέρνηση.

«Ακόμη κι αν οι Σοσιαλδημοκράτες “κερδίσουν”, είναι πιθανό να δυσκολευτούν να σχηματίσουν κυβέρνηση», εκτιμά ο Όλιβερ Άντερσον, μέλος της νεολαίας των Μετριοπαθών.

Η εκλογική μάχη και το «Make Sweden Great Again»

Σε συνέντευξή του στο Γαλλικό Πρακτορείο λίγες ημέρες πριν από την ψηφοφορία, ο Ουλφ Κρίστερσον είχε δηλώσει ότι επιθυμεί ακόμη μία τετραετία στην εξουσία, προκειμένου να «ξαναδώσουμε στη Σουηδία το μεγαλείο της».

Η διατύπωση αποτελούσε σαφή αναφορά στο γνωστό σύνθημα του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για τις Ηνωμένες Πολιτείες, «Make America Great Again».

Για μήνες, η κυβερνητική συμμαχία του Κρίστερσον, η οποία σχηματίστηκε το 2022 και μπορούσε να βασίζεται κοινοβουλευτικά στην υποστήριξη της ακροδεξιάς, εμφανιζόταν στις δημοσκοπήσεις να οδεύει προς βαριά ήττα.

Οι πιο πρόσφατες δημοσκοπήσεις, ωστόσο, ανέτρεψαν εν μέρει αυτή την εικόνα και αναπτέρωσαν σταδιακά τις ελπίδες της κυβερνητικής πλευράς.

Το αποτέλεσμα των εκλογών, πάντως, αφήνει τη Σουηδία μπροστά σε μια περίοδο πολιτικών διαπραγματεύσεων, με τη μία και μοναδική έδρα που χωρίζει τα δύο μπλοκ να καθιστά κάθε ψήφο και κάθε κοινοβουλευτική συμμαχία κρίσιμη για τον σχηματισμό της επόμενης κυβέρνησης.