Από τις πρώτες πρωινές ώρες της Κυριακής, η τουρκική αστυνομία πραγματοποίησε ταυτόχρονες επιδρομές στα γραφεία οργανώσεων για τα δικαιώματα των LGBTQ+ ατόμων και ομάδων που δραστηριοποιούνται στην υπεράσπιση των δικαιωμάτων των ανθρώπων με HIV, στην Κωνσταντινούπολη, την πρωτεύουσα Άγκυρα και την παραθαλάσσια πόλη της Σμύρνης (İzmir), καθώς και στις πόλεις Αϊδίνιο και Μερσίνα.
«Πρόκειται για την ευρύτερη καταστολή εναντίον των LGBTQ+ ανθρώπων τα τελευταία χρόνια», δήλωσε η Emma Sinclair-Webb από την οργάνωση Human Rights Watch.
Βίντεο που δημοσίευσε το ίδιο το τουρκικό υπουργείο Εσωτερικών έδειχνε δυνάμεις καταστολής να ψάχνουν αρχειοθήκες, να παίρνουν σημαίες με τα χρώματα του ουράνιου τόξου και να απομακρύνουν ανθρώπους με χειροπέδες. Οι αστυνομικές επιδρομές περιλάμβαναν επίσης νυχτερινά κέντρα και σπίτια ακτιβιστών.
62 συλληφθέντες – 100 υπό κράτηση
Εισαγγελείς στην Κωνσταντινούπολη υποστήριξαν ότι οι αρχές κατέσχεσαν ναρκωτικά και ένα πυροβόλο όπλο, ενώ συνέλαβαν δεκάδες ανθρώπους κατά τις επιδρομές.
Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων που παρακολουθούν τις συλλήψεις εκτιμούν ότι 62 άνθρωποι έχουν προφυλακιστεί, ενώ περισσότεροι από 100 τέθηκαν υπό κράτηση.
Η Sinclair-Webb κατηγόρησε τις αρχές ότι προσπαθούν να στιγματίσουν και να ποινικοποιήσουν τη δράση υπέρ των δικαιωμάτων των LGBTQ+ ατόμων και υπογράμμισε:
«Πιστεύουμε ότι μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται και άλλοι άνθρωποι που δεν συνδέονται με LGBTQ+ οργανώσεις και οι οποίοι κρατούνται για αδικήματα που σχετίζονται με ναρκωτικά και πορνεία».
Κατηγορίες περί «ασέμνειας» – Αφήγημα περί προστασίας της «οικογένειας»
Η ομοφυλοφιλία δεν είναι παράνομη στην Τουρκία. Ωστόσο, όπως αναφέρει ο Guardian, οι εισαγγελείς στην Άγκυρα κατηγόρησαν οργανώσεις για τα δικαιώματα των LGBTQ+ ότι παραβιάζουν νόμους που απαγορεύουν την «ασέμνεια», καθώς και τη νομοθεσία που διέπει τις μη κυβερνητικές οργανώσεις.
Ένα σχέδιο τροποποίησης του τουρκικού Ποινικού Κώδικα, το οποίο θα προέβλεπε την ποινική δίωξη όλων των LGBTQ+ ανθρώπων στην Τουρκία για την προώθηση συμπεριφορών «αντίθετων προς το βιολογικό φύλο και τη γενική ηθική», αποσύρθηκε πέρυσι.
Αντί αυτού, οι τουρκικές αρχές έχουν αυξήσει τη χρήση ευρύτερων κατηγοριών περί «ασέμνειας» εναντίον LGBTQ+ ατόμων και οργανώσεων. Οι επίσημες κατηγορίες, ωστόσο, παραμένουν ασαφείς.
Έντεκα ηγετικά στελέχη της οργάνωσης Genç LGBTI+ (Youth LGBTI+) δικάστηκαν τον περασμένο μήνα. Κατηγορούνται ότι παραβίασαν συνταγματικές διατάξεις σχετικά με τις «οικογενειακές αξίες» και ότι δημοσίευσαν εικόνες στις οποίες απεικονίζονται ομόφυλα ζευγάρια να φιλιούνται.
Ο υπουργός Δικαιοσύνης της Τουρκίας, Akın Gürlek, δήλωσε ότι οι επιδρομές και οι συλλήψεις σε ολόκληρη τη χώρα αποτελούσαν μέρος μιας επιχείρησης με την ονομασία «Η οικογένειά μου είναι ασφαλής», αναπαράγοντας όλο το αφήγημα περί εσωτερικού εχθρού.
Αντιστρέφοντας τους όρους του θύτη και του θύματος, ισχυρίστηκε ότι η επιχείρηση είχε στόχο να «προστατεύσει τα παιδιά μας, τον θεσμό της οικογένειας και την κοινωνική τάξη».
Ο Gürlek δήλωσε ότι οι αρχές στόχευσαν χώρους που, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους, συνδέονταν με την πορνεία, τη διανομή «άσεμνου» υλικού και «δραστηριότητες που εκθέτουν παιδιά σε τέτοιο περιεχόμενο».
Πιθανή φυλάκιση έως και τρία χρόνια
Ο υπουργός Δικαιοσύνης συνέδεσε την έναρξη της εκστρατείας «Η οικογένειά μου είναι ασφαλής» με οδηγία που εξέδωσε ο πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος έχει χαρακτηρίσει την τρέχουσα περίοδο «δεκαετία της οικογένειας και του πληθυσμού», με στόχο την αύξηση των γεννήσεων.
«Οι οικογενειακοί μας δεσμοί αποδυναμώνονται, η μέση ηλικία γάμου αυξάνεται, τα ποσοστά διαζυγίων αυξάνονται και, ως αποτέλεσμα, το ποσοστό γονιμότητάς μας μειώνεται. Για να είμαι ειλικρινής, τα στατιστικά στοιχεία είναι ανησυχητικά για όλους μας», υποστήριξε ο Gürlek.
Ωστόσο, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων αμφισβήτησαν το κατά πόσο η σύλληψη LGBTQ+ ακτιβιστών και διαδηλωτών προστατεύει τις τουρκικές οικογένειες.
Διαδηλώσεις, καταστολή, δακρυγόνα και εκατοντάδες συλλήψεις
Η τουρκική οργάνωση για την ελευθερία του Τύπου Media and Law Studies Association δήλωσε ότι μεταξύ των συλληφθέντων περιλαμβάνονταν επτά μέλη του διοικητικού συμβουλίου της Kaos GL, μιας από τις παλαιότερες οργανώσεις υπεράσπισης των δικαιωμάτων των LGBTQ+ στην Τουρκία, η οποία λειτουργεί επίσης ειδησεογραφικό ιστότοπο.
Η δημοσιογράφος Tuğba Tekerek συνελήφθη στο σπίτι της στην Κωνσταντινούπολη και μεταφέρθηκε στην Άγκυρα για ανάκριση από εισαγγελείς, αφού δημοσίευσε μαζί με την Kaos GL ένα άρθρο σχετικά με την LGBTQ+ κοινότητα στη γειτονική Γεωργία.
Καθώς οι αρχικές επιδρομές προκάλεσαν διαδηλώσεις, το κύμα συλλήψεων διευρύνθηκε αυτή την εβδομάδα. Ειδικότερα, οι τουρκικές αρχές έκαναν χρήση δακρυγόνων εναντίον εκατοντάδων διαδηλωτών στη Σμύρνη, ενώ την Τρίτη συνέλαβαν τουλάχιστον 150 διαδηλωτές στην Κωνσταντινούπολη, καθώς και δεκάδες ακόμη στην Άγκυρα.
Το γαλλικό πρακτορείο ειδήσεων AFP ανέφερε ότι αρκετές από τις συλλήψεις έξω από δικαστήριο στην Κωνσταντινούπολη πραγματοποιήθηκαν αφού διαδηλωτές ξεδίπλωσαν πανό που έγραφε «Το να είσαι LGBTQ+ δεν είναι έγκλημα» και φώναξαν «Ζήτω ο αγώνας για την ελευθερία».
Η Sinclair-Webb δήλωσε:
«Προφανώς, η προστασία των παιδιών και της οικογένειας είναι σημαντική — κανείς δεν το αμφισβητεί αυτό. Όμως, σε μια χώρα με μεγάλο και ανησυχητικό ιστορικό ενδοοικογενειακής βίας, πολλές περιπτώσεις κακοποίησης παιδιών και δολοφονιών γυναικών, η προστασία της οικογένειας δεν μπορεί να επικεντρώνεται στους LGBT ανθρώπους».
ΟΗΕ: Οποιαδήποτε επίθεση στα δικαιώματα αυτής της κοινότητας είναι επίθεση στα ανθρώπινα δικαιώματα όλων
Την πάγια θέση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ υπέρ της προάσπισης των δικαιωμάτων της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας επανέλαβε ο εκπρόσωπός του, Στεφάν Ντουζαρίκ, ερωτηθείς σχετικά με αναφορές για μαζικές συλλήψεις και κρατήσεις ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων και υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία.
Ο εκπρόσωπος του Γενικού Γραμματέα παρέπεμψε στις δηλώσεις του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ.
«Έχουμε δει τα σχόλια του Φόλκερ Τουρκ, του Ύπατου Αρμοστή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, ο οποίος εξέφρασε τη βαθιά ανησυχία του για τις αναφορές περί μαζικών συλλήψεων και κρατήσεων ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων και υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων», είπε ο κ. Ντουζαρίκ.
Ερωτηθείς εάν ο Αντόνιο Γκουτέρες έχει θέσει το συγκεκριμένο ζήτημα στις τουρκικές αρχές και ποια είναι η αξιολόγησή του για τα αναφερόμενα μέτρα, ο κ. Ντουζαρίκ δεν αναφέρθηκε σε κάποια συγκεκριμένη επικοινωνία του Γενικού Γραμματέα με την Άγκυρα.
Τόνισε, ωστόσο, την θέση του κ. Γκουτέρες για την προστασία των δικαιωμάτων της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας.
«Ως θέμα αρχής, νομίζω ότι γνωρίζετε πως ο Γενικός Γραμματέας έχει υπάρξει μια πολύ ισχυρή φωνή στην υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας. Για εκείνον, οποιαδήποτε επίθεση στα δικαιώματα αυτής της κοινότητας είναι επίθεση στα ανθρώπινα δικαιώματα όλων», συμπλήρωσε ο κ. Ντουζαρίκ.