Ο ακροδεξιός Φλάβιο Μπολσονάρου για την προεδρία της Βραζιλίας, συγκέντρωσε 47% των ψήφων στον πρώτο γύρο της Κυριακής (4/10), αφήνοντας πίσω του τον απερχόμενο πρόεδρο του Κόμματος Εργαζομένων, Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα, ο οποίος έλαβε 45%.
Το αποτέλεσμα ήρθε σε αντίθεση με τις δημοσκοπήσεις που έδιναν προβάδισμα στον 80χρονο Λούλα, ο οποίος διεκδικεί τέταρτη θητεία στην προεδρία και δεύτερη διαδοχική. Ο δεύτερος γύρος έχει προγραμματιστεί για τις 25 Οκτωβρίου.
Ο 45χρονος Φλάβιο Μπολσονάρου εξασφάλισε περίπου 56 εκατομμύρια ψήφους, επίδοση ελαφρώς υψηλότερη από εκείνη του πατέρα του, πρώην προέδρου Ζαΐχ Μπολσονάρου, ο οποίος είχε συγκεντρώσει 49 εκατομμύρια ψήφους το 2018, όταν εξελέγη, και 51 εκατομμύρια το 2022, όταν ηττήθηκε από τον Λούλα.
Ο Ντόναλντ Τραμπ σχολίασε θετικά την επίδοση του Βραζιλιάνου υποψηφίου, δηλώνοντας χθες: «Είναι μεγάλη νίκη — αμφίρροπη, αλλά πολύ, πολύ μεγάλη νίκη. Απίστευτη».
Η δημόσια στήριξη του Αμερικανού προέδρου προς τον Μπολσονάρου έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία δεξιές πολιτικές δυνάμεις καταγράφουν εκλογικές επιτυχίες σε αρκετές χώρες της Λατινικής Αμερικής. Μια αντίστοιχη πολιτική μετατόπιση στη Βραζιλία, τη μεγαλύτερη οικονομία της περιοχής, θα είχε ευρύτερες πολιτικές και οικονομικές επιπτώσεις.
Ο ακροδεξιός Φλάβιο Μπολσονάρου, ο οποίος μέχρι πριν από λίγους μήνες παρέμενε σχετικά άγνωστος σε εθνικό επίπεδο, επιχειρεί να διαφοροποιηθεί από τον πατέρα του και να εμφανιστεί ως «πιο μετριοπαθής». Ο πρώην πρόεδρος Ζαΐχ Μπολσονάρου εκτίει κατ’ οίκον ποινή κάθειρξης 27 ετών για την απόπειρα ανατροπής του Λούλα μέσω πραξικοπήματος το 2022.
Εφόσον επικρατήσει στον δεύτερο γύρο, ο Φλάβιου Μπολσονάρου θα βρεθεί αντιμέτωπος με ένα κοινοβούλιο που έχει μετακινηθεί προς τα δεξιά.
Το Φιλελεύθερο Κόμμα (PL) σχεδόν διπλασίασε τις έδρες του στη Γερουσία, από 15 σε 28. Μεταξύ των νέων γερουσιαστών περιλαμβάνεται και η πρώην πρώτη κυρία Μισέλ Μπολσονάρου.
Η ενίσχυση της δεξιάς καταγράφηκε και στην κάτω Βουλή. Ο 30χρονος Νίκολας Φεχέιρα, που θεωρείται ένα από τα πρόσωπα της νεότερης γενιάς της συντηρητικής παράταξης, επανεξελέγη συγκεντρώνοντας περίπου τρία εκατομμύρια ψήφους, αριθμός που αποτελεί ρεκόρ για υποψήφιο βουλευτή στη Βραζιλία.
Ο αναλυτής Τόμας Τράουμαν περιέγραψε το εκλογικό αποτέλεσμα ως «τσουνάμι» εναντίον του PT, του Κόμματος Εργαζομένων του Λούλα, το οποίο έχει βρεθεί στην κυβέρνηση για το μεγαλύτερο μέρος των τελευταίων δύο δεκαετιών.
Κατά τον ίδιο, το αποτέλεσμα δημιουργεί για τον Φλάβιο Μπολσονάρου μια ιδιαίτερα ευνοϊκή αφετηρία, καθώς εκτίμησε ότι θα βρεθεί «σε ακόμη πιο ισχυρή θέση για να κυβερνήσει από τον πατέρα του».
Ο μεγαλύτερος γιος του Ζαΐχ Μπολσονάρου δήλωσε την Κυριακή πως «θεσπίστηκε το τέλος της εποχής του PT».
Ο Λούλα αναγνώρισε ότι το αποτέλεσμα του πρώτου γύρου ήταν «απρόσμενο», επιμένοντας ωστόσο ότι η εκλογική μάχη παραμένει ανοικτή.
«Είμαστε στην παράταση, και σε αυτή θα πείσουμε τον βραζιλιάνικο λαό», δήλωσε.
Στην προεκλογική του εκστρατεία επικεντρώθηκε στην υπεράσπιση της εθνικής κυριαρχίας της Βραζιλίας, ιδιαίτερα απέναντι στις παρεμβάσεις των ΗΠΑ και στις πιέσεις της κυβέρνησης Τραμπ, η οποία έχει επιβάλει σειρά τελωνειακών δασμών σε βραζιλιάνικα προϊόντα.
Παράλληλα, προέβαλε τα κοινωνικά προγράμματα της κυβέρνησής του, υποστηρίζοντας ότι μέσω αυτών εκατομμύρια Βραζιλιάνοι κατάφεραν να ξεφύγουν από τη φτώχεια.
Η πολιτολόγος Καρολίνα Μποτέλιου, από το δημόσιο πανεπιστήμιο του Ρίο ντε Ζανέιρο, εκτίμησε ότι «ο Λούλα έχει ακόμη μια ευκαιρία» εφόσον καταφέρει να προσελκύσει μέρος των ψηφοφόρων που δεν επέλεξαν κάποιον από τους δύο επικρατέστερους υποψηφίους.
Πρόκειται για περίπου 21% του εκλογικού σώματος, που επέλεξε την αποχή ή ψήφο λευκή και άκυρη.
Η ίδια υπενθύμισε, ωστόσο, ότι από το 1989, όταν πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες άμεσες προεδρικές εκλογές μετά το τέλος της στρατιωτικής δικτατορίας (1964-1985), ο υποψήφιος που τερματίζει πρώτος στον πρώτο γύρο έχει τελικά επικρατήσει και στον δεύτερο.
Από την πλευρά του, ο Φλάβιο Μπολσονάρου επιχειρεί να προσελκύσει τις ψήφους που συγκέντρωσαν οι υπόλοιποι υποψήφιοι στον πρώτο γύρο, οι οποίοι συγκέντρωσαν συνολικά περίπου 8%. Η πλειονότητά τους προερχόταν από τον χώρο της δεξιάς.