«Η ευθύνη μου είναι να ακούω, να αντιμετωπίζω τις νόμιμες ανησυχίες και να συνεχίζω να οδηγώ την Αλβανία προς τα εμπρός. Η εναλλακτική λύση θα ήταν προδοσία των Αλβανών που μου έδωσαν ισχυρή εντολή να ολοκληρώσω τις διαπραγματεύσεις για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε.
“Whoever is involved in this will pay. The future belongs to the students and to Albanians,” PM Edi Rama says while visiting the College of Europe offices, which were set on fire by protesters over the past two days. He implies that the “masked PD opposition wants to turn Albania back in time.”
— Xhemajl Rexha (@xhemajl_rexha) October 15, 2026
Οι κινητοποιήσεις βρίσκονται στην τρίτη ημέρα τους και συνιστούν μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις που έχει αντιμετωπίσει ο Αλβανός πρωθυπουργός μετά την εκλογική νίκη του κόμματός του και την εξασφάλιση τέταρτης θητείας το 2025. Η ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας αποτέλεσε βασικό άξονα της προεκλογικής του εκστρατείας.
Διαφθορά, ακρίβεια και αδιέξοδα για τους νέους
Στο επίκεντρο των διαμαρτυριών βρίσκονται τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι νέοι, από το αυξημένο κόστος διαβίωσης έως τις περιορισμένες επαγγελματικές προοπτικές και τις καταγγελίες για διαφθορά.
Μια φοιτήτρια, η οποία συστήθηκε ως Κιάρα, περιέγραψε την κατάσταση που επικρατεί στην αγορά εργασίας, εκφράζοντας την αγανάκτησή της για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν όσοι αναζητούν εργασία με βάση τις σπουδές τους.
«Ο πρωθυπουργός μας είναι η ενσάρκωση της λέξης διαφθορά. Μπορείς να βρεις δουλειά στον κλάδο σου μόνο αν γνωρίζεις κάποιον που γνωρίζει κάποιον», ανέφερε, έχοντας καλυμμένο το πρόσωπό της με μάσκα, όπως και πολλοί άλλοι διαδηλωτές.
Την ίδια στιγμή, οι συγκρούσεις με τις αστυνομικές δυνάμεις οδήγησαν στην αναστολή της συνεδρίασης του Κοινοβουλίου, καθώς τα επεισόδια επεκτάθηκαν σε κοντινή απόσταση.
Ο Ράμα, η κυβέρνηση του οποίου απορρίπτει τις κατηγορίες για διαφθορά, δήλωσε ότι είναι διατεθειμένος να συζητήσει το αυξανόμενο κόστος της εκπαίδευσης. Παράλληλα, καταδίκασε τις καταστροφές δημόσιας περιουσίας και τις επιθέσεις κατά των θεσμών.
«Οι επιθέσεις εναντίον θεσμών, η καταστροφή δημόσιας περιουσίας και η απειλή της δημόσιας ασφάλειας δεν έχουν καμία σχέση με τα νόμιμα αιτήματα των φοιτητών.»
Η ένταση στους δρόμους της αλβανικής πρωτεύουσας ήταν ιδιαίτερα αυξημένη, με την αστυνομία να χρησιμοποιεί δακρυγόνα και υδροβόλα για να διαλύσει τα πλήθη, ενώ οι διαδηλωτές απαντούσαν πετώντας πέτρες.
Στους δρόμους παρέμεναν καμένοι κάδοι απορριμμάτων, κατεστραμμένες στάσεις λεωφορείων και σπασμένοι φωτεινοί σηματοδότες, ενώ σύννεφα δακρυγόνων κάλυπταν το κέντρο της πόλης.
Στην κεντρική πλατεία Σκάντερμπεγκ, αστυνομικοί χτύπησαν με γκλομπ διαδηλωτές που αποχωρούσαν από το σημείο, παρουσία τουριστών που παρακολουθούσαν τα επεισόδια.
Ο δικηγόρος και διαδηλωτής Λουλζίμ Τανούσι απέδωσε τις κινητοποιήσεις στη συσσωρευμένη δυσαρέσκεια απέναντι στην κυβέρνηση.
«Αυτή η κυβέρνηση είναι διεφθαρμένη, καθοδηγείται και διοικείται από έναν διεφθαρμένο πρωθυπουργό», δήλωσε ο διαδηλωτής Λουλζίμ Τανούσι, δικηγόρος. «Από τότε που ο Ράμα ανέλαβε την εξουσία, έχει καταχραστεί και έχει καταστρέψει τις ζωές των ανθρώπων και γι’ αυτό ο κόσμος εκφράζει την οργή του — αφού πριν δεν τον άκουγαν».
Η τουριστική επένδυση που πυροδοτεί αντιδράσεις
Ένας ακόμη παράγοντας που εντείνει τις αντιδράσεις είναι η συμφωνία για την ανάπτυξη πολυτελούς τουριστικού θερέτρου σε τμήματα της νότιας ακτογραμμής της Αλβανίας. Το έργο υποστηρίζεται από τον Τζάρετ Κούσνερ, γαμπρό του Ντόναλντ Τραμπ, και έχει βρεθεί στο επίκεντρο των κινητοποιήσεων τους τελευταίους μήνες.
Οι διαδηλωτές υποστηρίζουν ότι οι ανησυχίες τους δεν έχουν εισακουστεί, παρά τις καλοκαιρινές κινητοποιήσεις, οι οποίες ήταν κατά κύριο λόγο ειρηνικές. Η αντίθεση στο έργο προστίθεται στη δυσαρέσκεια για την οικονομική κατάσταση και τις καταγγελίες περί διαφθοράς, ενισχύοντας την πίεση προς την κυβέρνηση Ράμα.
Η πολιτική κρίση εκδηλώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Αλβανία επιδιώκει να προχωρήσει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση, με στόχο την ένταξη ακόμη και το 2028.
Η εικόνα της χώρας έχει επιβαρυνθεί από διαδοχικά σκάνδαλα διαφθοράς, ενώ πολιτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η Αλβανία αποτελεί κόμβο για εγκληματικά δίκτυα που επιδιώκουν να ξεπλύνουν έσοδα από τη διακίνηση ναρκωτικών και όπλων. Τα ζητήματα αυτά αποτελούν σημαντικές προκλήσεις για την ευρωπαϊκή της πορεία.
Μαζί με το Μαυροβούνιο, η Αλβανία συγκαταλέγεται στις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της διαδικασίας διεύρυνσης της ΕΕ.
Ο Έντι Ράμα υποστήριξε ότι η κυβέρνησή του αντιμετωπίζει τη διαφθορά, υπερασπιζόμενος παράλληλα τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας.
«Η διαφθορά πρέπει να αντιμετωπιστεί και, όπως η ίδια η ΕΕ επιβεβαίωσε πρόσφατα, η Αλβανία την αντιμετωπίζει όπως ποτέ πριν», δήλωσε ο Ράμα στο Reuters.
Παράλληλα, άφησε αιχμές για δυνάμεις που, όπως υποστήριξε, δεν επιθυμούν την επιτυχία της Αλβανίας στην ευρωπαϊκή της πορεία.
«Ίσως ορισμένες δυνάμεις, στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, να μην επιθυμούν η Αλβανία να επιτύχει ως πρωτοπόρος για την ένταξη στην ΕΕ. Ωστόσο, δεν θα επιτρέψω στη βία να εκτροχιάσει το ευρωπαϊκό μέλλον της Αλβανίας.»
Από την πλευρά της, η αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Αλβανία, με ανάρτησή της στην πλατφόρμα X, κάλεσε σε διάλογο, τονίζοντας: «Ο εποικοδομητικός διάλογος είναι ο μόνος δρόμος προς τα εμπρός.»
Κύμα φοιτητικών κινητοποιήσεων στην Ευρώπη
Οι διαδηλώσεις στην Αλβανία εντάσσονται σε ένα ευρύτερο κύμα φοιτητικών και μαθητικών κινητοποιήσεων σε ευρωπαϊκές χώρες, με βασικά αιτήματα τη βελτίωση των εκπαιδευτικών υποδομών και την αντιμετώπιση των προβλημάτων που επηρεάζουν την ποιότητα της εκπαίδευσης.
Στη Γαλλία, μαθητές λυκείου πραγματοποιούν εδώ και εβδομάδες διαδηλώσεις και αποκλεισμούς σχολείων, ζητώντας περισσότερους εκπαιδευτικούς και καλύτερες εγκαταστάσεις. Όπως υποστηρίζουν, τα παλαιά και ανεπαρκώς συντηρημένα σχολικά κτίρια, σε συνδυασμό με τις υπερπλήρεις αίθουσες, υποβαθμίζουν τις συνθήκες μάθησης.
