Την ανάγκη να αυξηθούν οι ευρωπαϊκοί πόροι που κατευθύνονται προς την Ουκρανία το επόμενο έτος ανέδειξε ο Φρίντριχ Μερτς, επισημαίνοντας ότι η συνέχιση της υποστήριξης της χώρας απαιτεί πρόσθετη χρηματοδότηση.
«Θα πρέπει να αυξήσουμε και πάλι την χρηματοδότηση ώστε να είμαστε σε θέση να υποστηρίξουμε πραγματικά την Ουκρανία σε βάθος χρόνου», δήλωσε ο Γερμανός καγκελάριος από τις Βρυξέλλες, όπου πραγματοποιείται η ευρωπαϊκή σύνοδος κορυφής.
Η τοποθέτησή του έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι οικονομικές και στρατιωτικές ανάγκες της Ουκρανίας παραμένουν υψηλές, ενώ οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις καλούνται να διασφαλίσουν ότι η υποστήριξή τους θα συνεχιστεί και μετά το τέλος του 2026.
Η χρηματοδότηση για το τρέχον έτος θεωρείται εξασφαλισμένη. Ωστόσο, το 2027 διαγράφεται πιο δύσκολο, καθώς το δημοσιονομικό κενό της Ουκρανίας αναμένεται να είναι μεγαλύτερο από εκείνο που είχε αρχικά προβλεφθεί. Η εξέλιξη αυτή εντείνει την πίεση προς την Ευρωπαϊκή Ένωση να αναζητήσει πρόσθετους πόρους, ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες του Κιέβου.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη εγκρίνει δάνειο ύψους 90 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2027, ποσό που αντιστοιχεί σε χρηματοδότηση 45 δισ. ευρώ για το 2027.
Παρά την προβλεπόμενη αυτή ενίσχυση, τα διαθέσιμα κονδύλια εκτιμάται ότι δεν επαρκούν για να καλύψουν το σύνολο των αναγκών της Ουκρανίας. Για τον λόγο αυτό, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εξετάζουν εναλλακτικές δυνατότητες χρηματοδότησης, με στόχο να διατηρηθεί η στήριξη της χώρας που βρίσκεται σε πόλεμο με τη Ρωσία.
Το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει τις συζητήσεις των 27 αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ στις Βρυξέλλες. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, οι πρώτες διαβουλεύσεις θα πραγματοποιηθούν κατά τη διάρκεια της συνόδου, χωρίς να αναμένεται, σε αυτή τη φάση, η λήψη οριστικής απόφασης για το επόμενο χρηματοδοτικό πακέτο.
Στις Βρυξέλλες αναμένεται, επίσης, ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος θα συμμετάσχει στις εργασίες της συνόδου το πρωί της επόμενης ημέρας και θα έχει επαφές με Ευρωπαίους αξιωματούχους. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε.
Η παρουσία του Ουκρανού προέδρου αναμένεται να δώσει νέα ώθηση στις συζητήσεις για τις ανάγκες της χώρας του, τόσο σε οικονομικό επίπεδο όσο και σε ό,τι αφορά τη συνέχιση της στρατιωτικής υποστήριξης.
Στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών διαβουλεύσεων βρίσκεται εκ νέου και το ενδεχόμενο αξιοποίησης των δεσμευμένων περιουσιακών στοιχείων της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας, τα οποία βρίσκονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το συνολικό ύψος των συγκεκριμένων περιουσιακών στοιχείων ανέρχεται σε περίπου 210 δισ. ευρώ. Η αξιοποίησή τους θα μπορούσε να αποτελέσει μία από τις εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης της Ουκρανίας, ωστόσο η πρόταση εξακολουθεί να συναντά αντιδράσεις από αρκετά κράτη-μέλη, μεταξύ των οποίων και το Βέλγιο.
Οι διαφωνίες αυτές εξακολουθούν να εμποδίζουν την επίτευξη συμφωνίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με αποτέλεσμα να παραμένει ανοιχτό το ζήτημα του τρόπου με τον οποίο θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν τα συγκεκριμένα κεφάλαια.
Ο Φρίντριχ Μερτς τοποθετήθηκε, παράλληλα, απέναντι στο ενδεχόμενο μεταφοράς μέρους των δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων στις Ηνωμένες Πολιτείες, στο πλαίσιο ενδεχόμενου ειρηνευτικού σχεδίου για την Ουκρανία. Ο Γερμανός καγκελάριος υπογράμμισε ότι η διαχείριση των κεφαλαίων αυτών αποτελεί ευρωπαϊκή υπόθεση.
«Πρόκειται για περιουσιακά στοιχεία δεσμευμένα στην Ευρώπη και πρέπει να παραμείνουν δεσμευμένα στην Ευρώπη. Είναι δική μας υπόθεση και εμείς θα αποφασίσουμε», πρόσθεσε.
Η δήλωσή του αποτυπώνει τη θέση ότι οι αποφάσεις για την τύχη των συγκεκριμένων κεφαλαίων πρέπει να λαμβάνονται από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, ανεξάρτητα από τις συζητήσεις που ενδέχεται να διεξαχθούν στο πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου.
Ευρωπαίοι ηγέτες υπέρ των ουκρανικών πληγμάτων σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις
Παράλληλα με τις συζητήσεις για τη χρηματοδότηση, οι Ευρωπαίοι ηγέτες τοποθετήθηκαν και για το δικαίωμα της Ουκρανίας να πλήττει ενεργειακές εγκαταστάσεις στη Ρωσία.
Αρκετοί εξ αυτών υποστήριξαν ότι το Κίεβο πρέπει να διατηρήσει τη δυνατότητα να επιτίθεται σε τέτοιους στόχους, παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, προς την ουκρανική πλευρά να σταματήσει τα συγκεκριμένα πλήγματα.
Στο πλαίσιο αυτό, ο πρωθυπουργός της Εσθονίας, Κρίστεν Μίχαλ, εξέφρασε την υποστήριξή του στην πίεση προς τη ρωσική ενεργειακή βιομηχανία, δηλώνοντας χαρακτηριστικά:
«Όσο πιο γρήγορα τα ρωσικά διυλιστήρια και η ικανότητά τους να πουλήσουν ενέργεια γίνουν σκόνη, τόσο το καλύτερο», δήλωσε ο πρωθυπουργός της Εσθονίας Κρίστεν Μίχαλ.