Οι Σι Τζινπίνγκ και Βλαντίμιρ Πούτιν συναντήθηκαν το μεσημέρι στη νότια Κίνα, στο περιθώριο της συνόδου των ηγετών των 21 κρατών-μελών της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC), σύμφωνα με κινεζικά και ρωσικά μέσα ενημέρωσης.
Το αυριανό ραντεβού με τον Ντόναλντ Τραμπ έχει προγραμματιστεί για τις 14:30 τοπική ώρα (08:30 ώρα Ελλάδας) και αναμένεται να συγκεντρώσει το διεθνές ενδιαφέρον, καθώς ενδεχόμενες συμφωνίες μεταξύ των τριών ισχυρών ηγετών θα μπορούσαν να επηρεάσουν σημαντικά τις γεωπολιτικές ισορροπίες.
Τα σενάρια για μια «δεύτερη Γιάλτα»
Η επικείμενη σύνοδος έχει ήδη προκαλέσει παραλληλισμούς με τη διάσκεψη της Γιάλτας το 1945, όταν οι ηγέτες των ΗΠΑ, της Βρετανίας και της Σοβιετικής Ένωσης καθόρισαν τις μεταπολεμικές ισορροπίες και τις βάσεις της σοβιετικής κυριαρχίας στην Ανατολική Ευρώπη.
Ωστόσο, αναλυτές προειδοποιούν ότι οι προσδοκίες ενδέχεται να αποδειχθούν υπερβολικές και η συνάντηση να μην οδηγήσει σε ουσιαστικά αποτελέσματα.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε ότι προσδοκά μια συνάντηση «μεγάλης χρησιμότητας», μιλώντας νωρίτερα σήμερα στη Σεντζέν σε εκπροσώπους του επιχειρηματικού κόσμου. Η παρουσία του σηματοδοτεί, παράλληλα, την επιστροφή του έπειτα από σχεδόν πέντε χρόνια σε διπλωματική συνάντηση με τη συμμετοχή δυτικών ηγετών.
Ο Ρώσος πρόεδρος υποστήριξε ακόμη ότι οι πολυετείς δυτικές κυρώσεις δεν κατάφεραν να «καταστρέψουν» τη ρωσική οικονομία, απορρίπτοντας πολιτικές που βασίζονται «στην απομόνωση» και «στα τελεσίγραφα».
Ασαφής η ατζέντα της τριμερούς συνάντησης
Το περιεχόμενο των αυριανών συνομιλιών παραμένει αδιευκρίνιστο. Το Πεκίνο, που για μεγάλο διάστημα απέφευγε να αναφερθεί δημόσια στη διεξαγωγή της συνάντησης, περιορίστηκε σε γενικές αναφορές στην «παγκόσμια ειρήνη» και τη «στρατηγική σταθερότητα στις σχέσεις μεταξύ μεγάλων δυνάμεων».
Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι επιθυμεί να συζητήσει την αποπυρηνικοποίηση και τον πόλεμο στο Ιράν, ενώ πρόσθεσε αργότερα και το ζήτημα της Ουκρανίας στην ατζέντα.
Επιπλέον, ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο συνάντησης με τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας, Κιμ Γιονγκ Ουν, υποστηρίζοντας ότι ο τελευταίος «θα ήθελε» να βρεθεί επίσης στη Σεντζέν. Ωστόσο, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, απέφυγε να επιβεβαιώσει ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
Πόλεμος και γεωπολιτικές ισορροπίες στο φόντο
Η συνάντηση πραγματοποιείται εν μέσω νέας κλιμάκωσης των συγκρούσεων στον Κόλπο. Την Τρίτη, οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν πλήγματα στο ιρανικό νησί Κεσμ, υποστηρίζοντας ότι στόχος ήταν πυραυλική εγκατάσταση, έπειτα από επίθεση του Ιράν σε αμερικανική βάση στο Μπαχρέιν. Την ίδια στιγμή, η Ουκρανία προκάλεσε σοβαρές ζημιές στη γέφυρα της Κριμαίας, σε μια επίθεση με ισχυρό συμβολισμό.
Ο Πούτιν έφτασε στην Κίνα τη νύχτα, ενώ ο Τραμπ αναμένεται στη Σεντζέν το απόγευμα, μετά την παρουσία του στις Φιλιππίνες για τη σύνοδο της Ένωσης Χωρών της Νοτιοανατολικής Ασίας (ASEAN).
Για τον Αμερικανό πρόεδρο, η συνάντηση αποτελεί ευκαιρία να εξασφαλίσει διπλωματικά αποτελέσματα, σε μια περίοδο πολιτικών πιέσεων μετά την εκλογική ήττα του κόμματός του στις ενδιάμεσες βουλευτικές εκλογές.
Από την πλευρά του, ο Σι Τζινπίνγκ επιδιώκει να ενισχύσει τη διεθνή θέση της Κίνας, ζητώντας σήμερα την άρση των εμπορικών φραγμών και αναδεικνύοντας τις οικονομικές δυνατότητες της χώρας του.
Για τον Ρώσο πρόεδρο, η παρουσία στη σύνοδο αποτελεί ευκαιρία να ενισχύσει την εικόνα μιας Ρωσίας που, παρά τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις εκτεταμένες οικονομικές κυρώσεις, εξακολουθεί να διεκδικεί ρόλο μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων.
Στο πλαίσιο της σημερινής συνάντησης, οι δύο ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν, παρουσία των αντιπροσωπειών τους, τη συνεργασία στους τομείς της ενέργειας, της τεχνητής νοημοσύνης και των χρηματοοικονομικών. Στη συνέχεια, θα έχουν συνομιλίες σε στενότερο κύκλο για ζητήματα εξωτερικής πολιτικής, μεταξύ των οποίων η Ουκρανία και η κορεατική χερσόνησος. Πρόκειται για την τέταρτη συνάντησή τους μέσα στη χρονιά.
Ανοιχτό το ενδεχόμενο κατ’ ιδίαν συνάντησης Τραμπ – Πούτιν
Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, αναφέρθηκε στο ενδεχόμενο μιας ξεχωριστής συνάντησης μεταξύ Πούτιν και Τραμπ.
«Αν μπορεί να γίνει, θα το κάνω», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Η τελευταία συνάντηση των δύο είχε πραγματοποιηθεί τον Αύγουστο του 2025 στην Αλάσκα, όπου ο Τραμπ είχε υποδεχθεί με ιδιαίτερες τιμές τον Ρώσο ομόλογό του, χωρίς ωστόσο να υπάρξει αξιοσημείωτη διπλωματική πρόοδος, ιδίως σε ό,τι αφορά τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Την ίδια ώρα, ο Μάρκο Ρούμπιο, μιλώντας από τη Μανίλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο διαλόγου με τη Βόρεια Κορέα, χωρίς όμως να επιβεβαιώσει συνάντηση των δύο ηγετών.
«Αν έχουμε πρόβλημα με τη Βόρεια Κορέα, ο μόνος τρόπος να το επιλύσουμε είναι να κάνουμε διάλογο. Αυτό ίσως να μην είναι δυνατό και δεν μπορώ να σας πω ότι θα πραγματοποιηθεί αύριο μια συνάντηση», ανέφερε χαρακτηριστικά.