«Η εμμηνόπαυση θα πρέπει να αναγνωριστεί ως εργασιακό ζήτημα». Με αυτή τη θέση, η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων αναδεικνύει την ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις της εμμηνόπαυσης στην επαγγελματική ζωή των γυναικών. Η ανακοίνωση εκδόθηκε με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Εμμηνόπαυσης, βασιζόμενη, σύμφωνα με τη Συνομοσπονδία, σε δεδομένα και πολυετή έρευνα.
Όπως επισημαίνεται, η εμμηνόπαυση συνδέεται με τις ευρύτερες μισθολογικές και συνταξιοδοτικές ανισότητες μεταξύ ανδρών και γυναικών. Συμπτώματα όπως η κόπωση, οι δυσκολίες συγκέντρωσης, οι διαταραχές ύπνου, οι εξάψεις, οι πόνοι στις αρθρώσεις και το άγχος μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την καθημερινότητα στην εργασία.
Οι επιπτώσεις αυτές ενδέχεται να οδηγήσουν ορισμένες εργαζόμενες στην ανάγκη για μειωμένο ωράριο ή αναρρωτικές άδειες. Όταν, ωστόσο, οι συγκεκριμένες ανάγκες δεν αναγνωρίζονται και δεν αντιμετωπίζονται με κατάλληλες ρυθμίσεις στον χώρο εργασίας, μπορεί να προκύψουν απώλειες εισοδήματος και, σε βάθος χρόνου, χαμηλότερες συντάξεις.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων, το σχετικό χάσμα υπολογίζεται στο 7,4%, αναδεικνύοντας μια ακόμη διάσταση των έμφυλων οικονομικών ανισοτήτων.
Παρέμβαση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην πρωτοβουλία της Ισπανίδας ευρωβουλεύτριας Λίνα Γκάλβεζ, μέλους του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος Ισπανίας (PSOE), η οποία έχει θέσει το ζήτημα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Στόχος της πρωτοβουλίας είναι να αναδειχθεί η εμμηνόπαυση ως οικονομική, εργασιακή και κοινωνική προτεραιότητα, ώστε να αντιμετωπιστούν οι συνέπειές της στην επαγγελματική ζωή και να προωθηθούν μέτρα που θα ανταποκρίνονται στις ανάγκες των εργαζομένων.
Τα αιτήματα των συνδικάτων
Η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων ζητά την υιοθέτηση συγκεκριμένων μέτρων για την προστασία των εργαζομένων που αντιμετωπίζουν συμπτώματα εμμηνόπαυσης. Μεταξύ άλλων, προτείνει:
- Εκτιμήσεις επαγγελματικού κινδύνου που να λαμβάνουν υπόψη την εμμηνόπαυση, συμπεριλαμβανομένων παραγόντων όπως η θερμοκρασία, ο αερισμός και οι διαθέσιμες εγκαταστάσεις.
- Ευέλικτες μορφές εργασίας, όπως προσαρμοσμένο ωράριο και δυνατότητα τηλεργασίας.
- Εκπαίδευση και ενημέρωση για διευθυντικά στελέχη, τμήματα ανθρώπινου δυναμικού και εργαζομένους.
- Ειδικές πολιτικές για την εμμηνόπαυση, οι οποίες θα διαμορφώνονται σε συμφωνία με τα συνδικάτα και θα εφαρμόζονται, θα παρακολουθούνται και θα επιβάλλονται στην πράξη.
- Προσαρμογές στον χώρο εργασίας, όπως η δυνατότητα ελέγχου της θερμοκρασίας και η παροχή εργονομικού εξοπλισμού.
- Άδειες μετ’ αποδοχών για την αντιμετώπιση συμπτωμάτων, χωρίς οικονομική επιβάρυνση των εργαζομένων.
- Δωρεάν προϊόντα περιόδου και εμμηνόπαυσης στους χώρους εργασίας.
«Το ταμπού στον εργασιακό χώρο πρέπει να εκλείψει»
Η αναπληρώτρια γενική γραμματέας της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων, Ίζαμπελ Σούμαν, υπογραμμίζει ότι ο τρόπος οργάνωσης της εργασίας μπορεί να καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τον αντίκτυπο της εμμηνόπαυσης στην επαγγελματική ζωή.
«Πάρα πολλές γυναίκες αναγκάζονται να υποστούν απώλεια αποδοχών ή ακόμα και να εγκαταλείψουν εντελώς την εργασία τους, επειδή έχει δοθεί ελάχιστη σημασία σε ένα ζήτημα που αφορά το μισό του πληθυσμού», αναφέρει.
Όπως σημειώνει, τα συνδικάτα καταβάλλουν ήδη προσπάθειες για την αντιμετώπιση του προβλήματος μέσω συλλογικών συμβάσεων που προβλέπουν ρυθμίσεις, όπως η προσαρμογή της θερμοκρασίας στους χώρους εργασίας και η εφαρμογή ευέλικτων μορφών απασχόλησης.
Η ίδια τονίζει ότι το ταμπού γύρω από την εμμηνόπαυση στην εργασία πρέπει να εκλείψει, επισημαίνοντας πως η απώλεια εισοδήματος, οι περιορισμένες επαγγελματικές προοπτικές και οι χαμηλότερες συντάξεις αποτελούν συνέπειες που αντιμετωπίζουν εκατομμύρια γυναίκες όταν οι συνθήκες εργασίας δεν προσαρμόζονται στις ανάγκες τους.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι οι κίνδυνοι για την υγεία των γυναικών στους χώρους εργασίας εξακολουθούν να βρίσκονται σε μεγάλο βαθμό εκτός του υφιστάμενου νομικού πλαισίου, το οποίο, όπως αναφέρει, παραμένει προσανατολισμένο κυρίως σε επαγγέλματα όπου κυριαρχούν οι άνδρες.
«Είναι πλέον καιρός η νομοθεσία να εναρμονιστεί με την πραγματικότητα του σημερινού εργατικού δυναμικού, στο σύνολό του, και με τους κινδύνους που αυτό αντιμετωπίζει», καταλήγει η Σούμαν.
Το αίτημα της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων θέτει στο επίκεντρο την ανάγκη να αντιμετωπίζεται η εμμηνόπαυση όχι ως ένα ζήτημα που αφορά αποκλειστικά την ατομική υγεία, αλλά και ως παράγοντας που επηρεάζει τις εργασιακές συνθήκες, την οικονομική ανεξαρτησία και την ισότητα των φύλων στην εργασία.