Μιλώντας την Τρίτη στην εκπομπή «Ανατροπές» του MEGANews, ο Φραγκίσκος Κουτεντάκης διευκρίνισε ότι οι τελικές ανακοινώσεις για τα ποσά και τα συγκεκριμένα μέτρα του οικονομικού προγράμματος θα γίνουν από τον Αλέξη Τσίπρα στο πλαίσιο της παρουσίας του στη ΔΕΘ.
Αναφερόμενος στο οικονομικό πρόγραμμα της ΕΛ.Α.Σ., σημείωσε: «Η ουσία του οικονομικού προγράμματος αποτυπώνεται στο τρίπτυχο: «να παράγουμε περισσότερο. Να μοιραζόμαστε δικαιότερα. Να ζούμε καλύτερα» και «σε αυτό το πλαίσιο τοποθετούνται τα συγκεκριμένα μέτρα και οι προτάσεις που θα ακούσετε αύριο από τον Αλέξη Τσίπρα.»
«Τα επιτεύγματά της κυβέρνησης είναι πολύ πιο πενιχρά απ’ ότι θέλει να ισχυρίζεται»
Ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛ.Α.Σ. περιέγραψε ως ευρύτερο στόχο του οικονομικού προγράμματος «μια ευρύτερη αλλαγή πολιτικής στην Ελλάδα», συνδέοντάς τον με το αίτημα για πολιτική αλλαγή που, όπως ανέφερε, είναι πλέον διαδεδομένο στην ελληνική κοινωνία.
Όπως υποστήριξε, «το αίτημα της πολιτικής αλλαγής είναι διαδεδομένο σε μεγάλο βαθμό στην ελληνική κοινωνία» διότι «έχουμε μια κατάσταση, όπου παρά τους πανηγυρισμούς της κυβέρνησης και τα μεγάλα της λόγια, τα επιτεύγματά της είναι πολύ πιο πενιχρά, απ’ ότι θέλει να ισχυρίζεται».
Η πρόωρη αποπληρωμή του χρέους και οι κυβερνητικοί πανηγυρισμοί
Ο Φραγκίσκος Κουτεντάκης αναφέρθηκε εκτενώς στην πρόωρη αποπληρωμή χρέους, υποστηρίζοντας ότι δεν αποτελεί λόγο για κυβερνητικούς πανηγυρισμούς, αλλά μια εύλογη διαδικασία διαχείρισης του δημόσιου χρέους.
Σχολιάζοντας τη συζήτηση γύρω από τα ποσά που διατίθενται για την αποπληρωμή του χρέους, εξήγησε ότι «οι πληρωμές χρέους είναι εντελώς διαφορετικού τύπου δαπάνη και πληρωμή και καταγράφεται διαφορετικά απ’ ότι οι πρωτογενείς δαπάνες. Αυτό είναι σαφές και απόλυτο.»
Παράλληλα, σημείωσε ότι η πρόωρη αποπληρωμή ακριβότερου χρέους με φθηνότερο αποτελεί μια ορθή και οικονομικά εύλογη διαδικασία, η οποία δεν ξεκίνησε επί της σημερινής κυβέρνησης, αλλά ήδη από το 2018.
«Τώρα, ως διαδικασία, η πρόωρη αποπληρωμή ακριβότερου χρέους με φθηνότερο, αυτό είναι το σκεπτικό, είναι μια ορθή, χρήσιμη και οικονομικά τέλος πάντων εύλογη διαδικασία, η οποία να θυμίσω έχει ξεκινήσει απ’ το 2018, δεν έγινε τώρα.»
Όπως υπενθύμισε, αρχικά αποπληρώθηκαν τα ακριβά δάνεια του ΔΝΤ και πλέον η διαδικασία έχει περάσει στα ευρωπαϊκά δάνεια του πρώτου μνημονίου.
«Πρώτα αποπληρώθηκαν τα ακριβά δάνεια του ΔΝΤ και τώρα έχουμε περάσει στα ευρωπαϊκά δάνεια του πρώτου μνημονίου. Είναι μια διαδικασία που διαχειρίζεται ο ΟΔΔΗΧ. Ο Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους με επαγγελματισμό και σοβαρότητα, όπως έκανε τότε.»
Ο ίδιος χαρακτήρισε «εντελώς αδικαιολόγητους» τους πανηγυρισμούς της κυβέρνησης, καθώς, όπως είπε, πρόκειται ουσιαστικά για μια διαδικασία ρουτίνας στο πλαίσιο της διαχείρισης των κρατικών υποχρεώσεων.
Κατά τον ίδιο, δεν υπάρχει κάτι καινούργιο στην οικονομική λογική της συγκεκριμένης διαδικασίας που να δικαιολογεί τους κυβερνητικούς πανηγυρισμούς και τις αναφορές περί «διασφάλισης του μέλλοντος των παιδιών».
Ο Κουτεντάκης εξήγησε ακόμη ότι τα 13 δισ. ευρώ είναι το ποσό που πληρώθηκε, όμως για την καταβολή του συγκεκριμένου ποσού έχει προηγηθεί νέος δανεισμός, γεγονός που σημαίνει ότι δεν πρόκειται για καθαρή μείωση του χρέους.
Όπως υπογράμμισε, θα ήταν αναγκαίο οι συγκεκριμένες διαδικασίες να παρουσιάζονται με μεγαλύτερη διαφάνεια και τα οφέλη τους να αποτυπώνονται με συγκεκριμένο τρόπο προς τους πολίτες και το Κοινοβούλιο.
«Θα ήταν χρήσιμο», συνέχισε ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛ.Α.Σ. «αυτές οι διαδικασίες να γίνονται με διαφάνεια και να παρουσιάζονται τα οφέλη με συγκεκριμένο και σαφή τρόπο, στους Έλληνες πολίτες, στο Κοινοβούλιο, ώστε να γνωρίζουμε όλοι τι γίνεται και να μην δημιουργούνται παρεξηγήσεις.»
«Η ελληνική οικονομία πέρασε σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης από το 2017 επί Τσίπρα»
Απαντώντας στην κριτική της ΝΔ για την περίοδο διακυβέρνησης 2015-2019, ο Φραγκίσκος Κουτεντάκης αναφέρθηκε στη δημοσιονομική προσαρμογή που εφαρμόστηκε επί κυβέρνησης Αλέξη Τσίπρα.
«Από το 2015, όταν ανέλαβε την πρωθυπουργία ο Αλέξης Τσίπρας, στη διάρκεια της θητείας του εφάρμοσε ένα πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής, όπως και οι προηγούμενες δύο κυβερνήσεις. Προφανώς δεν ήταν αυτό που είχε στις προθέσεις του προεκλογικά. Ωστόσο εφάρμοσε ένα πρόγραμμα και το ολοκλήρωσε και η ελληνική οικονομία πέρασε σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης από το 2017. Να υπενθυμίσω ότι όταν η χώρα τελείωσε με τα μνημόνια, το 2018 είχε ρυθμό ανάπτυξης 2,1%, τον ίδιο ακριβώς που έχει και τώρα, για την ακρίβεια τον ίδιο ακριβώς που έχει την τελευταία τριετία. Άρα λοιπόν, δεν καταλαβαίνω ποια ήταν η καταστροφή, που αναφέρεται ως αποτέλεσμα εκείνης της περιόδου. Ποια είναι αυτά τα 100 δις; Ποιος τα μέτρησε;»
Στη συνέχεια, απαντώντας στους δημοσιογράφους, υποστήριξε ότι αριθμητικά δεν μπορεί μια οικονομία με ΑΕΠ περίπου 170 δισ. ευρώ να έχει χάσει 100 δισ. ευρώ.
Στο ζήτημα της μείωσης του ΦΠΑ, ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛ.Α.Σ. διευκρίνισε ότι η θέση του δεν είναι πως μια μείωση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί, αλλά ότι θα πρέπει να διασφαλιστεί πως αυτή θα μετακυλιστεί στους καταναλωτές.
«Αυτές οι παρεμβάσεις είναι αυτό που λέμε “ράβε ξήλωνε”»
Ιδιαίτερη κριτική άσκησε στην κυβέρνηση για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζει την ακρίβεια και, ειδικότερα, για το πλαφόν στα περιθώρια κέρδους.
Όπως ανέφερε, η κυβέρνηση επέβαλε τον Μάρτιο πλαφόν στο περιθώριο κέρδους για μια σειρά προϊόντων, το οποίο έληξε τον Ιούνιο χωρίς να έχει προηγηθεί αξιολόγηση της αποτελεσματικότητάς του.
«Δούλεψε, δε δούλεψε, πέτυχε, δεν πέτυχε, δεν μάθαμε ποτέ, μείναμε στο σκοτάδι.»
Ο Κουτεντάκης υποστήριξε ότι η κυβέρνηση «δεν πείθει», καθώς, όταν καταργήθηκε το πλαφόν τον Ιούνιο, η Ελλάδα εξακολουθούσε να καταγράφει έναν από τους υψηλότερους πληθωρισμούς στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
«Όταν το κατήργησε τον Ιούνιο, είχαμε από τους υψηλότερους πληθωρισμούς στην Ε.Ε., πράγμα που δεν είναι καλό σημάδι… Ένα πλαφόν που βάλαμε δούλεψε, δεν δούλεψε, δεν ξέρουμε, το καταργούμε. Πάμε σε μια «συμφωνία κυρίων» εντελώς αόριστη, η οποία λέει δεν θα αυξηθούν οι τιμές. Ούτε μάθαμε εάν αυξήθηκαν, δεν αυξήθηκαν. Και τώρα έρχεται να μας ανακοινώσει μια άλλη «συμφωνία κυρίων» που θα οδηγήσει σε μείωση των τιμών σε 1.700 κάτι κωδικούς, όχι προϊόντα, κωδικούς προϊόντων.»
Συμπλήρωσε: «Αυτές οι παρεμβάσεις είναι αυτό που λέμε «ράβε ξήλωνε», βάζουμε ένα πλαφόν, το βγάζουμε, κάνουμε συμφωνία κυρίων, μετά κάνουμε άλλη συμφωνία κυρίων και στο μεταξύ δεν αξιολογούμε τίποτα, αν δούλεψε»
Ακρίβεια: Εισαγόμενες πιέσεις αλλά και ολιγοπωλιακή αγορά
Για το ζήτημα της ακρίβειας, ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛ.Α.Σ. διαχώρισε τις εξωτερικές από τις εσωτερικές αιτίες του πληθωρισμού.
«Ένα εισαγόμενο κομμάτι, το κατανοούμε, τιμές καυσίμων, ενέργειας κτλ. Έχει όμως και ένα εσωτερικό κομμάτι που έχει να κάνει με την οργάνωση των αγορών, στην Ελλάδα, την ολιγοπωλιακή της δομή σε κρίσιμους κλάδους, κυρίως στην ενέργεια, ή στις τράπεζες, όπου δεν επιτρέπουν να λειτουργήσει ο ανταγωνισμός και να δούμε πληθωρισμό στα επίπεδα που δικαιολογούν οι εξωτερικές διαταραχές, έχουμε πολύ υψηλότερο πληθωρισμό και επιτρέψτε μου εδώ να αναφέρω, η τελευταία έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδας, η έκθεση Νομισματικής Πολιτικής το λέει ρητά, ότι ο πληθωρισμός σε πολύ μεγάλο ποσοστό οφείλεται στην αύξηση των περιθωρίων κέρδους των επιχειρήσεων.»
Ως λύση πρότεινε έναν συνδυασμό εντατικότερων ελέγχων στην αγορά και πλαφόν στα περιθώρια κέρδους.
«Το “φάρμακο”, αν μπορούμε να το πούμε έτσι, είναι ένας συνδυασμός της ενίσχυσης των ελέγχων στην αγορά και της επιβολής πλαφόν. Εγώ θα έβαζα αυτά τα δύο μαζί. Πλαφόν στα περιθώρια κέρδους, διότι να βάλεις κατευθείαν στην τιμή, μπορεί να δημιουργήσει άλλα προβλήματα γιατί μπορεί να έχει αυξηθεί το κόστος κτλ. Το πλαφόν όμως στα περιθώρια κέρδους είναι ένας καλός μηχανισμός, εφόσον λειτουργήσει και εφόσον έχεις τους μηχανισμούς να ελέγξεις αν εφαρμόζεται, ή αν παραβιάζεται και φυσικά αν το πλαφόν πάει σε όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας.»
Ο ίδιος επέμεινε ότι το πλαφόν θα πρέπει να εφαρμόζεται σε όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας. Έφερε ως παράδειγμα τα καύσιμα, υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνηση επέβαλε πλαφόν στην εμπορία και τη μεταφορά, αλλά όχι στα διυλιστήρια.
«Τα δύο μεγάλα διυλιστήρια της χώρας παρουσίασαν το εξάμηνο, περίπου τριπλάσια κέρδη από πέρσι»
Στο πλαίσιο των προτάσεων της ΕΛ.Α.Σ., ο Κουτεντάκης προανήγγειλε έκτακτη φορολόγηση αυτών των κερδών.
Όπως σημείωσε, τα υπερκέρδη θα πρέπει να φορολογούνται, καθώς «Όταν επιχειρήσεις εκμεταλλεύονται μία ολιγοπωλιακή δομή, μια έκτακτη αναταραχή και κερδίζουν εις βάρος του κοινωνικού συνόλου, κάποιος πρέπει να πληρώσει».
Σε ό,τι αφορά τον ΕΦΚ, διευκρίνισε ότι «δεν υπάρχει στο σχεδιασμό αυτή τη στιγμή».
Για τα σούπερ μάρκετ, ανέφερε ότι βρίσκεται στο τραπέζι μια μείωση του ΦΠΑ, η οποία θα συνοδεύεται από αυστηρούς ελέγχους και θα συνδυάζεται με το ψηφιακό Παρατηρητήριο Τιμών που έχει ήδη περιγράψει το Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα.
Μισθοί: «Είναι σαφές λοιπόν ότι υπάρχει μια απώλεια αγοραστικής δύναμης γύρω στο 4%»
Στην πραγματική εικόνα των μισθών αναφέρθηκε ο Φραγκίσκος Κουτεντάκης σε παρέμβασή του στο Open TV, στην εκπομπή «Καθαρές Κουβέντες», με τους δημοσιογράφους Αλεξάνδρα Χατζηγεωργίου και Σπύρο Χαριτάτο.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι η κυβέρνηση δεν θα πρέπει να κάνει γενικευμένες συγκρίσεις και πως, όταν αναφέρεται στην εξέλιξη των μισθών, θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη όχι μόνο τον κατώτατο αλλά και τον μέσο μισθό.
«Αν λοιπόν πάμε να δούμε τον μέσο μισθό στην Ελλάδα από το 2019, πώς συγκρίνουμε; Προφανώς από τότε που ανέλαβε η κυβέρνηση, μέχρι το 2024 που υπάρχουν τα επίσημα στοιχεία της Eurostat, όχι με τα δελτία τύπου που βγάζει το υπουργείο Εργασίας, τα οποία έχουν έλλειμμα αξιοπιστίας και πρόσθεσε ότι η αύξηση είναι γύρω στο 12% στο ίδιο διάστημα. Η αύξηση των τιμών του Γενικού δείκτη τιμών – δεν μιλάμε για τα τρόφιμα που είναι χειρότερα τα πράγματα – αλλά του Γενικού Δείκτη Τιμών είναι γύρω στο 16%. Είναι σαφές λοιπόν ότι υπάρχει μια απώλεια αγοραστικής δύναμης γύρω στο 4%.»
Παράλληλα, συνέκρινε τον μέσο μισθό στην Ελλάδα με τον αντίστοιχο ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Όπως ανέφερε, το 2019 ο μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης στην Ελλάδα αντιστοιχούσε περίπου στο 50% του μέσου ευρωπαϊκού όρου, ενώ το 2024 το ποσοστό είχε υποχωρήσει στο 45%.
«Άρα γινόμαστε φτωχότεροι. Αυτή είναι η αλήθεια με βάση τα στοιχεία της Eurostat.»