Η τοποθέτησή του ήρθε λίγες ημέρες μετά τις δηλώσεις του Αμερικανού υπουργού Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, ο οποίος στα μέσα Ιουνίου ανέφερε στο τηλεοπτικό δίκτυο CBS News ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να προχωρήσουν στη Γουατεμάλα σε στρατιωτικές επιχειρήσεις αντίστοιχες με εκείνη που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο του φερόμενου ως ηγέτη της εγκληματικής οργάνωσης Tren de Aragua, Νίνιο Γκερέρο, στη Βενεζουέλα.
«Μόνο εθνικές δυνάμεις» στις επιχειρήσεις κατά του οργανωμένου εγκλήματος
Παρά τη στενή συνεργασία της Γουατεμάλας με τις Ηνωμένες Πολιτείες σε ζητήματα ασφάλειας, ο πρόεδρος Αρέβαλο υπογράμμισε ότι το Σύνταγμα της χώρας δεν επιτρέπει τη διεξαγωγή κοινών στρατιωτικών επιχειρήσεων με ξένες δυνάμεις.
Η Γουατεμάλα συμμετέχει στη συμμαχία «Ασπίδα της Αμερικής», μια πρωτοβουλία που προωθεί ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ με στόχο την καταπολέμηση των καρτέλ και της διακίνησης ναρκωτικών στην αμερικανική ήπειρο. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Αρέβαλο, η συνεργασία που έχει συμφωνηθεί με την Ουάσινγκτον περιορίζεται σε τομείς όπως η εκπαίδευση, η παροχή επιχειρησιακής υποστήριξης και συμβουλών, ο σχεδιασμός επιχειρήσεων και η ανταλλαγή πληροφοριών.
Όπως διευκρίνισε, οι επιχειρήσεις εναντίον εγκληματικών οργανώσεων πραγματοποιούνται αποκλειστικά από τις δυνάμεις ασφαλείας της Γουατεμάλας, χωρίς τη συμμετοχή ξένων στρατιωτικών δυνάμεων. Τη δήλωση αυτή έκανε στο περιθώριο της γενικής συνέλευσης του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών (ΟΑΚ), η οποία διεξάγεται στον Παναμά.
Η χώρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις στον τομέα της ασφάλειας, καθώς συμμορίες όπως η MS-13 και η Barrio 18 παραμένουν ενεργές στο έδαφός της.
Οι δύο οργανώσεις έχουν χαρακτηριστεί «τρομοκρατικές» από την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, στο πλαίσιο της ευρύτερης στρατηγικής της Ουάσινγκτον για την αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος και των δικτύων διακίνησης ναρκωτικών στην περιοχή.
206 νεκροί με πρόσχημα τον «πόλεμο κατά των ναρκωτικών»
Στο πλαίσιο του υποτιθέμενου «πολέμου» κατά της διακίνησης ναρκωτικών που έχει κηρύξει η κυβέρνηση Τραμπ, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις πραγματοποιούν από τον Σεπτέμβριο του 2025 αεροπορικές επιδρομές εναντίον σκαφών που θεωρούν ότι χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά ναρκωτικών στον ανατολικό Ειρηνικό Ωκεανό και στην Καραϊβική.
Σύμφωνα με καταμέτρηση του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων (AFP), η οποία βασίζεται στις επίσημες ανακοινώσεις των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων, οι συγκεκριμένες επιχειρήσεις έχουν στοιχίσει τη ζωή σε τουλάχιστον 206 ανθρώπους μέχρι σήμερα.
Παράλληλα, η Ουάσινγκτον επιβεβαίωσε τον Μάρτιο ότι διεξάγει κοινές επιχειρήσεις με τις ένοπλες δυνάμεις του Ισημερινού στο έδαφος της χώρας, γεγονός που τροφοδότησε συζητήσεις για το ενδεχόμενο εφαρμογής παρόμοιων μοντέλων συνεργασίας και σε άλλα κράτη της Λατινικής Αμερικής.
Ωστόσο, η κυβέρνηση της Γουατεμάλας ξεκαθαρίζει ότι, παρά τη συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες στον τομέα της ασφάλειας και της ανταλλαγής πληροφοριών, δεν πρόκειται να επιτρέψει την ανάπτυξη ή συμμετοχή αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων σε επιχειρήσεις εντός της επικράτειάς της.